Relative Clauses who · which · that · whose · where
Relative clause, bir ismi daha net tanımlayan ya da ona ek bilgi veren cümleciktir. YÖKDİL Sağlık tarzında bu konu özellikle who / which / that / whose, virgüllü açıklayıcı cümleler, where / in which, ve reduced relative yapılarıyla ölçülür. Aşağıdaki tüm örnekler özgün tıp-akademik cümlelerdir ve tıklanınca İngilizce seslendirilir.
1
Relative Clause Mantığı
describe a noun precisely
Relative clause bir ismin arkasına gelir ve o isme "hangi?" veya "nasıl bir?" sorusuyla açıklık getirir. Türkçede çoğu zaman -en / -an / -dığı / -diği / olan gibi çevrilir.
Tanımlanan isimthe patient
Bağlayıcı kelimewho / which / that / whose / where
Açıklayan cümlereceived early treatment
Parça
Örnek
Türkçe anlam
Tam cümle
Patients who receive early treatment recover faster.🔊
Erken tedavi alan hastalar daha hızlı iyileşir.
Açıklanan isim
patients🔊
Hangi hastalar?
Relative clause
who receive early treatment🔊
erken tedavi alan
Altın kural: Relative clause her zaman kendinden önceki isme bağlanır. Cümlede hangi ismi açıkladığını bulmadan seçenek seçme.
2
Doğru Relative Kelimeyi Seçme
who, which, that, whose, where
İsmin türüne ve boşluktaki göreve bak
exam core
Seçim sadece "insan mı, şey mi?" değildir. Boşluktan sonra fiil mi geliyor, özne eksik mi, nesne eksik mi, sahiplik mi var, yer mi anlatılıyor? Sınavın asıl ölçtüğü nokta budur.
Kelime
Ne için kullanılır?
Özgün tıp örneği
Doğal Türkçe
who
İnsan özne
The doctor who examined the child noticed a heart murmur.🔊
Çocuğu muayene eden doktor bir kalp üfürümü fark etti.
whom
İnsan nesne, resmî dil
The specialist whom the patient consulted recommended surgery.🔊
Hastanın danıştığı uzman ameliyat önerdi.
which
Nesne / hayvan / tüm cümle
The vaccine which protects against measles is given in childhood.🔊
Kızamığa karşı koruyan aşı çocuklukta uygulanır.
that
İnsan veya nesne, tanımlayıcı
The drug that reduces inflammation must be taken after meals.🔊
İltihabı azaltan ilaç yemeklerden sonra alınmalıdır.
whose
Sahiplik
Patients whose immune systems are weak need closer monitoring.🔊
Bağışıklık sistemi zayıf olan hastaların daha yakından izlenmesi gerekir.
where
Yer
The ward where burn patients are treated is kept sterile.🔊
Yanık hastalarının tedavi edildiği servis steril tutulur.
when
Zaman
The period when symptoms first appear is critical for diagnosis.🔊
Belirtilerin ilk ortaya çıktığı dönem tanı için kritiktir.
why
Sebep, reason ile
The reason why the treatment failed remains unclear.🔊
Tedavinin neden başarısız olduğu hâlâ belirsiz.
3
Defining Relative Clauses
essential information, no commas
Gerekli bilgi verir, virgül almaz
that kullanılabilir
Bu yapı olmadan hangi kişiden veya şeyden bahsedildiği net değildir. Bu yüzden virgülle ayrılmaz. That burada kullanılabilir.
Kullanım
Özgün tıp örneği
Çeviri ve mantık
İnsan
People who sleep less than six hours may have a higher risk of obesity.🔊
Altı saatten az uyuyan kişilerde obezite riski daha yüksek olabilir.
Nesne
The test that confirmed the infection was repeated twice.🔊
Enfeksiyonu doğrulayan test iki kez tekrarlandı.
Nesne pozisyonu
The medication that the doctor prescribed relieved the pain.🔊
Doktorun reçete ettiği ilaç ağrıyı dindirdi.
Relative kelime düşebilir
The medication the doctor prescribed relieved the pain.🔊
Nesne pozisyonundaki that düşebilir; anlam aynı kalır.
Düşürme kuralı: Relative kelime özne görevindeyse düşmez. The drug reduces fever... diyorsan relative eksik olur; doğru: The drug that reduces fever...
4
Non-defining Relative Clauses
extra information, commas required
Ek bilgi verir, virgülle ayrılır
that kullanılmaz
Bu cümlecik çıkarılsa bile temel isim bellidir. Bu yüzden iki virgül arasına alınır. That açıklayıcı relative clause içinde kullanılmaz.
Yapı
Özgün tıp örneği
Doğal Türkçe
who
Dr. Harris, who specializes in cardiology, reviewed the patient's ECG.🔊
Kardiyoloji alanında uzman olan Dr. Harris, hastanın EKG'sini inceledi.
which
Insulin, which controls blood sugar, is essential for many diabetic patients.🔊
Kan şekerini kontrol eden insülin, birçok diyabet hastası için gereklidir.
where
The clinic, where the trial was conducted, has advanced imaging equipment.🔊
Çalışmanın yürütüldüğü klinikte gelişmiş görüntüleme cihazları vardır.
tüm cümleye dönen which
The patient ignored the warning signs, which delayed the diagnosis.🔊
Hasta uyarı işaretlerini göz ardı etti; bu da tanıyı geciktirdi.
Sınav tuzağı: Virgül varsa ve seçeneklerde that varsa, çoğu durumda that elenir.
5
Whose / Where / When / Why
possession, place, time, reason
Tek kelimeyle özel ilişki kurarlar
high frequency
Kelime
Özgün tıp örneği
Akademik çeviri
whose + isim
A patient whose blood pressure remains high should be monitored closely.🔊
Tansiyonu yüksek seyreden bir hasta yakından izlenmelidir.
where = in which
The laboratory where the samples were stored was inspected.🔊
Numunelerin saklandığı laboratuvar denetlendi.
when = at which time
The stage when symptoms are mild is often overlooked.🔊
Belirtilerin hafif olduğu evre çoğu zaman gözden kaçar.
why = for which reason
The reason why the drug was withdrawn was its severe side effects.🔊
İlacın piyasadan çekilmesinin nedeni ciddi yan etkileriydi.
6
Preposition + Relative Pronoun
in which, for whom, with which, of which / of whom
Akademik dilde edat öne alınabilir
formal relative
Konuşma dilinde edat çoğu zaman sonda kalır; akademik yazıda in which, for which, with which, to whom gibi daha resmî yapılar görülür.
Yapı
Özgün tıp örneği
Doğal Türkçe
in which
The trial in which the drug was tested included two thousand patients.🔊
İlacın test edildiği çalışma iki bin hastayı kapsadı.
for which
The condition for which the patient received treatment was rare.🔊
Hastanın tedavi gördüğü rahatsızlık nadirdi.
with which
The device with which doctors measured oxygen levels was highly accurate.🔊
Doktorların oksijen düzeylerini ölçtüğü cihaz son derece hassastı.
to whom
The patient to whom the nurse gave the injection recovered quickly.🔊
Hemşirenin enjeksiyon yaptığı hasta hızla iyileşti.
none / many of which
The drug caused several side effects, none of which were life-threatening.🔊
İlaç, hiçbiri hayati tehlike taşımayan birkaç yan etkiye yol açtı.
most of whom
The trial involved two hundred patients, most of whom were elderly.🔊
Çalışma, çoğu yaşlı olan iki yüz hastayı kapsıyordu.
Not: Edattan sonra that kullanılmaz. Doğru: in which. Yanlış: in that bu anlamda kullanılmaz.
YÖKDİL refleksi: Virgülden sonra quantifier + of which / of whom (some / most / many / none / both of which·whom) yapısı sık çıkar; insan için of whom, nesne için of which seçilir ve yüklem niceleyiciye göre tekil/çoğul olur.
7
Reduced Relative Clauses
short academic forms
Relative clause kısalabilir
YÖKDİL favourite
Akademik metinlerde relative clause çoğu zaman kısaltılır. Bu yapı özellikle uzun paragraf ve çeviri sorularında çok sık görünür.
Tam yapı
Kısaltılmış yapı
Mantık
Patients who wait in line are anxious.🔊
Patients waiting in line are anxious.🔊
Aktif anlam: bekleyen hastalar.
The samples that were stored incorrectly were unusable.🔊
The samples stored incorrectly were unusable.🔊
Pasif anlam: yanlış saklanan numuneler.
The report that was written by the lab confirmed the disease.🔊
The report written by the lab confirmed the disease.🔊
Laboratuvar tarafından yazılan rapor hastalığı doğruladı.
The physician who has treated cancer patients for years led the study.🔊
Having treated cancer patients for years, the physician led the study.🔊
Daha ileri yapı: önceki deneyim cümle başında vurgulanır.
Kısa karar: İsim işi yapıyorsa -ing; iş isme yapılıyorsa fiilin 3. hâli kullanılır.
8
Son 10 Yıl Tarzı Sınav Haritası
what relative clause questions test
Soru ipucu
Aranacak bilgi
Özgün sınav tarzı örnek
Boşluktan sonra fiil var
Özne relative gerekir: who / which / that
The protein which regulates cell growth is being studied.🔊
Boşluktan sonra isim var
Sahiplik olabilir: whose
Children whose diets lack iron may develop fatigue.🔊
Virgül var
Non-defining; that elenir
Calcium, which is essential for bones, is also involved in muscle function.🔊
Yer ismi var
where / in which
The region where the outbreak began remains under close observation.🔊
Edat gerekiyor
in which / for which / with which
The method with which researchers measured pain was reliable.🔊
Kısa akademik ifade
Reduced relative
Patients diagnosed early had better outcomes.🔊
Sınav filtresi: Önce açıklanan ismi bul, sonra boşluktan sonraki yapıya bak. İnsan/nesne ayrımı tek başına yetmez; özne mi, nesne mi, sahiplik mi, yer mi, virgül var mı soruları cevabı belirler.
9
YÖKDİL Kalibresi İnteraktif Quiz
10 advanced relative clause questions
1. The protein ---- regulates uncontrolled cell division has recently become one of the most important targets ---- modern cancer research is now focused.
Doğru cevap A. Özne "which regulates"; "focus on" → targets on which research is focused.
2. Children ---- diets lack sufficient iron may develop fatigue and poor concentration, ---- can seriously affect their performance at school.
Doğru cevap C. İyelik → whose diets; tüm cümleye gönderen virgüllü → which.
3. Insulin, ---- the body cannot regulate blood sugar at all, must be injected daily by many patients ---- pancreas no longer produces the hormone.
Doğru cevap D. "without which" = onsuz; "whose pancreas" (iyelik).
4. The intensive-care ward ---- the most critical patients are treated must be kept far more sterile than the wards ---- ordinary recovery takes place.
Doğru cevap E. İki boşlukta da yer bildiren relative → where.
5. The technique ---- the researchers measured pain intensity proved far more reliable than the crude scales ---- had been used in earlier studies.
Doğru cevap B. "with which" (yöntemle ölçmek); özne relative → scales that had been used.
6. Patients ---- early and treated promptly are generally far more likely to recover fully than those ---- diagnosis is delayed for months.
Doğru cevap C. Edilgen kısaltma "patients (who are) diagnosed"; iyelik → those whose diagnosis.
7. The specialist ---- the patient had been referred recommended a far less invasive procedure ---- carried considerably fewer risks for elderly people.
Doğru cevap A. "refer to" → to whom the patient had been referred; cansız → procedure which.
8. The exact reason ---- the therapy failed in this particular case remains unclear, ---- has prompted the researchers to repeat the entire experiment.
Doğru cevap D. "the reason why"; tüm cümleye gönderen virgüllü → which.
9. The portable monitor, ---- was developed specifically for intensive-care units, can track several vital signs at once — a feature ---- many smaller hospitals had long been waiting.
Doğru cevap D. Virgüllü açıklayıcı cümlede özne → which (that olmaz); "wait for" → a feature for which they had been waiting.
10. ---- in polluted areas for many years, some residents developed chronic respiratory problems.
Doğru cevap C. Önceki/uzun süreli deneyim cümle başında perfect participle ile verilir: Having lived...
EX
Sınav Ayarı · Exam-Level
AUTHENTIC YÖKDİL-STYLE · LONGER & HARDER
11. The researcher ---- pioneering work on antibiotic resistance was published last year has now been awarded a prestigious international prize.
Doğru cevap B. İyelik (araştırmacının çalışması) → whose.
12. The hospital has introduced a triage system ---- patients are assessed according to the severity of their condition rather than their order of arrival.
Doğru cevap C. "system" içinde gerçekleşen süreç → in which (= where).
13. Stem cells, ---- have the remarkable ability to develop into many different cell types, lie at the heart of modern regenerative medicine.
Doğru cevap B. Virgülle ayrılan açıklayıcı (non-defining) cümle → which (that kullanılmaz).
